Een kajaktocht hoeft niet extreem lang of technisch moeilijk te zijn om toch in een gevaarlijke situatie te eindigen. Dat bleek tijdens een dagtocht langs de oostkust van Wilson’s Promontory National Park in Australië.
Een van de kajakkers kreeg het onderweg steeds kouder en kon zichzelf niet meer opwarmen. Ondanks extra kleding, eten en beschutting ging zijn toestand verder achteruit. Zijn vriend schakelde de hulpdiensten in en activeerde op verzoek de Ocean Signal PLB1. Vijfenvijftig minuten later werd de kajakker met een lier naar een reddingshelikopter gehesen.
Wat gebeurde er?
De kajaktocht begon met een eenvoudig bericht aan een vriend: tijd voor een echt avontuur. Het plan was om samen langs de oostkust van Wilson’s Promontory National Park te varen.
De vriend had een paar jaar eerder medische problemen gehad, maar was inmiddels al meer dan negen maanden symptoomvrij. Om voorzichtig te beginnen, kozen ze eerst voor een dagtocht. Zo konden ze ervaren hoe zijn lichaam op de inspanning zou reageren.
Halverwege de ochtend vertrokken ze met een constante westenwind van ongeveer 15 knopen. Ze volgden het afgaande tij door Corner Inlet, een gebied met mangrovebossen, modderbanken, zeegrasvelden en rotsachtige eilanden.
Rond lunchtijd gaf de vriend aan dat hij het opvallend koud had en niet meer warm kon worden. De twee kajakkers voeren naar een zandbank, waar ze aan land gingen om hem te helpen.
Zijn toestand bleef verslechteren
Op de zandbank kreeg de kajakker extra kleding en snacks om zijn lichaamstemperatuur weer omhoog te krijgen. Hij droeg meerdere lagen thermokleding, een donsjack en zat zo goed mogelijk uit de wind. Toch werd hij niet warmer. Zijn toestand ging juist steeds verder achteruit.
Zijn reisgenoot werkte al 28 jaar als ambulanceverpleegkundige en had veel ervaring met medische noodgevallen. Toch was dit de eerste keer dat hij zelf een reddingsactie moest aanvragen.
Ondertussen kwam het tij op. De zandbank werd steeds kleiner en het opspattende water en de wind maakten telefoneren lastig. De omstandigheden werden daardoor niet alleen voor het slachtoffer, maar ook voor de hulpverlener steeds moeilijker.
De PLB1 werd op verzoek geactiveerd
Tijdens het contact met de alarmcentrale kreeg de kajakker het verzoek om zijn Personal Locator Beacon te activeren.
Hij pakte de Ocean Signal PLB1 en verstuurde het SOS-signaal. Daarmee werd via het wereldwijde Cospas-Sarsat satellietnetwerk ook hun locatie doorgegeven aan de reddingsdiensten.
Er werd een ambulancehelikopter ingezet vanaf een locatie op ongeveer 70 kilometer afstand. Tegelijkertijd kwamen ook de lokale politie, kustwacht, het zoek- en reddingsteam van de staatspolitie en de Australian Maritime Safety Authority in actie.
Doordat de PLB1 de locatie van de kajakkers doorgaf, kon de hulpverlener zich volledig blijven richten op zijn vriend en hoefde hij niet voortdurend opnieuw uit te leggen waar zij zich precies bevonden.
De kajakker wordt met een lier geëvacueerd
Binnen een tiental minuten na het activeren van de PLB1 arriveerde de reddingshelikopter en de andere reddingsdiensten.
De kajakker werd met een lier van de zandbank gehaald en 55 minuten na de activatie naar het dichtstbijzijnde ziekenhuis vervoerd. Daarmee kwam een einde aan een situatie die in korte tijd steeds gevaarlijker leek te geworden.
Onderkoeling kan sluipend ontstaan. Zeker op het water kan iemand snel afkoelen door wind, opspattend water en natte kleding. Wanneer het lichaam zichzelf niet meer warm krijgt, kan de toestand snel verslechteren.
Waarom was deze situatie zo gevaarlijk?
De kajakker bevond zich op een zandbank die door het opkomende tij steeds kleiner werd. Tegelijkertijd nam zijn lichaamstemperatuur verder af en hielpen extra kleding en voeding niet voldoende.
Dat maakte de situatie op meerdere manieren gevaarlijk:
- Zijn medische toestand bleef verslechteren.
- De locatie werd door het opkomende water steeds minder veilig.
- Wind en opspattend water maakten communicatie moeilijker.
- Zelf terugvaren was geen verantwoorde optie meer.
Juist de combinatie van een medisch noodgeval, kou en een veranderende omgeving maakte snel handelen noodzakelijk.
Hoe hielp de PLB1 tijdens deze reddingsactie?
Met één druk op de knop verstuurde de Ocean Signal PLB1 een SOS-signaal via het wereldwijde Cospas-Sarsat satellietnetwerk.
Het noodsignaal en de GPS-locatie werden doorgestuurd naar de verantwoordelijke reddingsdiensten. Daardoor wisten de verschillende hulporganisaties waar de kajakkers zich bevonden en kon de reddingshelikopter gericht naar de zandbank vliegen.
De PLB1 zorgde er tijdens deze reddingsactie voor dat:
- de locatie van de kajakkers via satelliet werd doorgegeven;
- meerdere reddingsdiensten snel konden worden ingeschakeld;
- de ambulancehelikopter gericht naar de juiste plek kon vliegen;
- de hulpverlener zich kon blijven concentreren op de medische toestand van zijn vriend;
- de kajakker binnen 55 minuten geëvacueerd kon worden.
Wat kunnen kajakkers hiervan leren?
Deze rescue story laat zien dat een dagtocht dichtbij de kust niet automatisch betekent dat hulp altijd eenvoudig bereikbaar is.
Een paar lessen springen eruit:
- Draag je PLB op je lichaam of bevestig hem aan je reddingsvest.
- Stop een noodbaken niet onderin een waterdichte tas of kajakluik.
- Houd rekening met wind, getij en afkoeling door opspattend water.
- Neem klachten zoals aanhoudende kou en rillen serieus.
- Wacht niet te lang met het inschakelen van hulp wanneer iemand niet meer warm wordt.
Voor zeekajakkers geldt een eenvoudige regel: als je nooduitrusting niet aan je reddingsvest zit of in een van je zakken past, bestaat de kans dat je er niet bij kunt wanneer je hem echt nodig hebt, want de PLB1 werkt ook op het water.
Je PLB moet binnen handbereik zijn
De kajakker had veel medische ervaring en wist hoe hij zijn vriend moest verzorgen. Toch maakte juist de PLB1 het mogelijk om tegelijkertijd snel en gericht hulp in te schakelen.
Door het noodbaken te activeren, hoefde hij zich minder bezig te houden met het doorgeven van hun locatie en kon hij zijn aandacht richten op de verslechterende toestand van zijn vriend.
Dat maakt deze reddingsactie een goed voorbeeld van waarom een PLB tijdens het kajakken niet alleen mee moet, maar ook altijd binnen handbereik moet zijn.
Bron: praktijkvoorbeeld van een daadwerkelijke reddingsactie gepubliceerd door ACR Artex

